Fina

Ale bat lokalizatua (Benttura Etxea). Bi barietate txertatuak dituen zuhaitza: Fina adar batean eta Maestro Sagar (ziurrenik) bestean.

Zaporez baloratuenetakoa ez bada ere, interes du gogortasunagatik, kontserbazio luzeagatik eta haraneko antzinatasunagatik.

Sagar tamaina ertaina, forma konikoa. Hondoko kolorea berde-horixka, gainazaleko kolorerik gabe. Azal leuna eta distiratsua. Russeting urria pedunkuluaren zuloan. Pedunkulu luzera eta lodiera ertainekoa. Mami zuria, gogortasun ertaina, azidotasun ertaina eta gozotasun baxua.

Bere balorazioan desberdintasun nabariak. Pertsona batzuentzat “era dura, había que dejarla que se sazonara, pero era muy buena. Tenía la piel fina y brillante”. Beste batzuentzat “es un poco sosa. Era peor manzana que otras, pero duraba casi todo el año, eran muy duras, verdes, no se ponían amarillas”.

Herriko adinekoen arabera, oso ohikoa zen, etxe askotan zegoen Ollarceguías izeneko lurraldean.

Bilketa urrian. Biltze ostean denbora luzez gordetzen ziren: “de las que más aguantaban”.

Freskoan kontsumitzen, konpotan.

Informatzaile batek goiztiarregi erortzen dela azpimarratzen du, baita bere urtxandakaritasun nabarmena ere: “el año que da, da mucha. Otros años no trae nada”. Inguruko barietate komertzialak baino loraketa berantiarragoa.

Haranetik kanpo erregistratu gabea: ez du bat egiten profil genetikoz datu-base ofizialetako beste barietateekin.

Identifikazioan zalantzak daude: fruituaren deskribapenak desberdinak dira informatzaileen artean eta ez datoz beti bat aurkitutako alearekin. Egungo jabeak ez du ezagutzen bere etxean ematen zioten izena; beste pertsona batzuek identifikatu dute ale hau Fina bezala. Royo (2009) lanean deskribatutako Finarekin ez datoz bat ez fruituaren ezaugarriak ez identifikazio molekularra.